Towarzystwo Brazylijsko-Polskie im. Ruy Barbosy w Warszawie, taka bowiem była pierwotna nazwa Towarzystwa Polsko-Brazylijskiego, powstało w 1929 roku. Inauguracyjne posiedzenie oraz pierwsze walne zebranie Towarzystwa Brazylijsko-Polskiego im. Ruy Barbosy odbyły się w listopadzie 1929 roku w sali Senatu RP pod przewodnictwem założyciela i prezesa Towarzystwa prof. Juliana Szymańskiego, marszałka Senatu w latach 1928-1930. Uczestniczyli w nich m.in. prof. Józef Siemiradzki, Wacław Sieroszewski, senator Eryk Kurnatowski oraz poseł Brazylii w Warszawie Alcibiades Peçanha. Wśród założycieli Towarzystwa byli m.in. geograf Apoloniusz Zarychta, podróżnik i autor wielu książek o Brazylii Mieczysław Lepecki oraz wybitny bakteriolog prof. Feliks K. Otto Bujwid.
W listopadzie roku 2009 Towarzystwo Polsko-Brazylijskie obchodzi 80-lecie swego istnienia. O przygotowaniach do uczczenia tej rocznicy piszemy w dalszej części tej informacji.
Powołanie Towarzystwa Brazylijsko-Polskiego im. Rui Barbosy w roku 1929 miało na celu intensyfikację kontaktów między obu krajami, zwłaszcza ze względu na wielosettysięczną emigrację polską w Brazylii. Brazylia była pierwszym państwem w Ameryce Łacińskiej, które już w sierpniu 1918 roku uznało niepodległą i zjednoczoną Polskę.
Inicjator powołania Towarzystwa prof. Julian Szymański, oftalmolog, wiele lat spędził w Brazylii,był założycielem katedry okulistyki na Uniwersytecie Federalnym w Kurytybie i autorem pierwszego podręcznika okulistyki w języku portugalskim dla studentów tego uniwersytetu. W 1921 roku powrócił do Polski. Prof. J. Szymański był prezesem Towarzystwa przez cały okres międzywojenny. On także po II wojnie światowej doprowadził do wznowienia działalności Towarzystwa – jako Towarzystwa Polsko-Brazylijskiego. W uznaniu zasług dla rozwoju kontaktów w sferze naukowej i kulturalnej między obu krajami prof. J. Szymański został odznaczony przez rząd brazylijski Orderem Krzyża Południa w 1934 roku podczas swej wizyty w Brazylii.
Towarzystwo jest najstarszą organizacją społeczną w Polsce, popularyzującą wiedzę o Brazylii, jej kulturze, o stosunkach polsko-brazylijskich oraz o Polonii brazylijskiej. Odtworzenie pełnej historii Towarzystwa nie jest możliwe, ponieważ cała jego dokumentacja uległa zniszczeniu w czasie Powstania Warszawskiego.
W okresie powojennym do Towarzystwa należało wiele wybitnych osobistości, m.in. Julian Tuwim, Antoni Słonimski, Jarosław Iwaszkiewicz, Józef Ozga-Michalski, Michał Rusinek i Antoni Olcha. Po śmierci prof. J. Szymańskiego Towarzystwem kierowali m.in. J. Ozga-Michalski, M. Rusinek, wicemarszałek Sejmu prof. Zbigniew Gertych, wiceprezesami byli m.in. prof. Marcin Kula i prof. Janina Klawe. Sekretarzem generalnym przez wiele lat był Marian Ufnal.
W latach osiemdziesiątych, Towarzystwo prowadziło szeroką działalność popularyzującą wiedzę o Brazylii, jej kulturze, stosunkach polsko-brazylijskich i Polonii brazylijskiej, organizując imprezy m.in. z okazji Święta Narodowego Brazylii, koncerty, naukę języka portugalskiego, pokazy filmowe. Działały także biblioteka i czytelnia z prasą brazylijską. Obchody 50-lecia Towarzystwa w 1984 roku obejmowały m.in. sympozjum naukowe, publikacje, koncerty, spotkania z osobistościami polskimi i brazylijskimi. Słynny artysta-grafik Jan Młodożeniec wykonał piękny, kolorowy plakat okolicznościowy oraz zaprojektował logo Towarzystwa.
Po przeniesienieu siedziby Towarzystwa z ul. Niecałej (przy Teatrze Narodowym )do Liceum Ogólnokształcącego im. Rui Barbosy na poczatku lat 90-tych, Towarzystwo realizuje swoje statutowe zadania, współpracując z polskimi instytucjami, organizacjami społecznymi i uczelniami. Towarzystwo blisko współpracuje z Liceum Ogólnokształcącym im Rui Barbosy, Muzeum Historii Polskiego Ruchu Ludowego, Centrum Studiów Latynoamerykańskich(CESLA) Uniwersytetu Warszawskiego, Stowarzyszeniem „Wspólnota Polska” i Polsko-Brazylijską Izbą Gospodarczą.
Towarzystwo bardzo sobie ceni życzliwość i poparcie dla swej działalności ze strony departamentu Ameryki Ministerstwa Spraw Zagranicznych RP oraz Polsko-Brazylijskiej Grupy Parlamentarnej Sejmu RP, Kancelarii Sejmu i Senatu RP. Utrzymuje także kontakty z ambasadą i konsulatami generalnymi RP w Brazylii, jak też z niektórymi organizacjami polonijnymi w tym kraju. Bliskie kontakty utrzymuje z redaktorem naczelnym czasopisma "PROJECOES" ks. dr Zdzisławem Malczewskim TChr. Czasopismo poświęcone studiom polsko-brazylijskim, wydawane jest w języku portugalskim w Kurytybie.
Towarzystwo blisko współpracuje także z Ambasadą Brazylii w Warszawie, która udziela szerokiego poparcia jego inicjatywom i przedsięwzięciom.
Szczególnie blisko Towarzystwo współpracuje z dyrekcją liceum w zakresie promowania wśród młodzieży szkoły wiedzy o Brazylii, o stosunkach między obu krajami oraz o Polonii brazylijskiej. Organizowane są coroczne spotkania z okazji święta narodowego Brazylii z udziałem ambasadora tego kraju oraz spotkania z wybitnymi osobistościami polskimi i gośćmi brazylijskimi. Wśród gości z Brazylii spotykali się z młodzieżą szkoły m.in. grupa deputowanych do Izby Deputowanych Kongresu Narodowego, znany pisarz Paulo Coelho, redaktor naczelny czasopisma „Projeçoes ks.dr Zdzisław Malczewski, poeta,malarz i działacz polonijny z Rio de Janeiro Tomasz Łychowski, prof. Henryk Siewierski,dyrektor Instytutu Literatury na Uniwersytecie w Brasilii i zasłużony tłumacz dzieł pisarzy polskich na język portugalski. Wśród gości polskich występowali m.in. prof. Marcin Kula z Instytutu Historycznego Uniwersytetu Warszawskiego i autor szeregu publikacji o Brazylii m.in. „Historii Brazylii”, wiceminister spraw zagranicznych RP Radosław Sikorski ,b. ambasador RP w Brazylii Bogusław Zakrzewski, oraz André Hamerski, prezes BRASPOL , organizacji polonijnej w stanie Rio Grande do Sul. Organizowane są również coroczne konkursy wiedzy o Brazylii z udziałem uczniów tego liceum oraz szeregu liceów ogólnokształcących ze stolicy i innych miast. Organizatorami konkursów są Anita Witek, nauczycielka matematyki i Grażyna Misiorowska, nauczycielka języka portugalskiego w tym liceum.
Towarzystwo współpracuje bardzo blisko od wielu lat również z Muzeum Historii Polskiego Ruchu Ludowego. Znajduje to wyraz m.in. we wspólnym przygotowaniu i organizowaniu wystaw:”BRAZYLIA I POLSKA,DALEKO LECZ BLISKO" oraz „POLACY W BRAZYLII". Pierwszą przygotowano w roku 2000 z okazji 80-lecia nawiązania stosunków dyplomatycznych miedzy obu krajami, zaś drugą w roku 2005 z okazji 85. rocznicy tego wydarzenia. Przygotowanie obu wystaw było możliwe dzięki dofinansowaniu ich przez Stowarzyszenie "Wspólnota Polska" ze środków Kancelarii Senatu RP. Wystawy te były prezentowane w wielu instytucjach w stolicy m.in. w Bibliotece Narodowej, w Muzeum Historii Polskiego Ruchu Ludowego, Stowarzyszeniu "Wspólnota Polska", Liceum im. Rui Barbosy, w Muzeum Uniwersytetu Warszawskiego oraz w Muzeum szlachty Maozwieckiej w Ciechanowie, Uniwersytecie im. Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie i w innych miejscach na terenie kraju. Towarzystwo i Muzeum wspólnie organizują również imprezy poświęcone Brazylii i Polonii brazylijskiej.
Towarzystwo przywiązuje duże znaczenie do współpracy także z Centrum Studiów Latynoamerykańskich (CESLA)Uniwersytetu Warszawskiego. Wyrazem bliskiej i owocnej współpracy z CESLA jest m.in. wspólne organizowanie sympozjów poświęconych ważnym rocznicom w stosunkach między Polską i Brazylią oraz wspólne wydanie tomu wierszy „Graniczne progi” Tomasza Łychowskiego, poety, malarza i działacza polonijnego z Rio de Janeiro. Wydanie tego tomu poezji w Polsce stanowi wkład w popularyzację dzieł twórców polonijnych w naszym kraju.
Z okazji 500-lecia odkrycia Brazylii i 80-lecia ustanowienia stosunków dyplomatycznych między Polską i Brazylią w roku 2000 zorganizowano w szkole spotkanie z udziałem ambasadora Brazylii i wiceministra spraw zagranicznych RP.
Dla uczczenia 85. rocznicy ustanowienia stosunków dyplomatycznych zorganizowano również sesję naukową na Uniwersytecie Warszawskim wspólnie z Centrum Studiów Latynoamerykańskich UW i ambasadą Brazylii. Sesję otworzyła rektor UW.
W związku z 75-leciem działalności Towarzystwa , w listopadzie 2004 roku odbyło się sympozjum poświęcone tej rocznicy. Spotkanie zostało zorganizowane przez Towarzystwo wspólnie z Centrum Studiów Latynoamerykańskich Uniwersytetu Warszawskiego.
Jubileuszowe sympozjum odbyło się pod honorowym patronatem ministra spraw zagranicznych RP Włodzimierza Cimoszewicza. Uczestniczyli w nim m.in. wiceminister spraw zagranicznych Andrzej Załucki, ambasador Brazylii Marcelo Jardim, dyrektor CESLA prof . dr hab. Andrzej Dembicz i prof. dr hab. Marcin Kula z Instytutu Historycznego UW. Jako gość uczestniczył dr Jack Szymanski z Cascavel, Paraná, wnuk założyciela Towarzystwa prof. Juliana Szymańskiego. Wyrażono wysokie uznanie dla 75 lat działalności Towarzystwa w zakresie popularyzacji wiedzy o Brazylii oraz o bliskich więzach łączących oba narody i kraje wśród wielu pokoleń Polaków. Materiały z sympozjum ukazały się w publikacji „75 Lat Działalności Towarzystwa Polsko-Brazylijskiego”.
Na dorocznym sprawozdawczym zebraniu Towarzystwa w marcu 2008 r. poświęconym ocenie działalności organizacji za poprzedni rok,jako gość honorowy wystąpił Ambasador Brazylii Marcelo Jardim .Przedstawił on główne założenia polityki zagranicznej Brazylii podkreślając aktywną rolę swego kraju na kontynencie Ameryki Południowej i w polityce światowej. Gość przedstawił również stan stosunków między Brazylią i Polską, które ocenił jako tradycyjnie bardzo dobre i bliskie. Podkreślił znaczenie kontaktów politycznych na najwyższym szczeblu w ostatnich latach, dobrze rozwijające sie stosunki handlowe, gospodarcze jak również kontakty kulturalne i naukowe. Ambasador wysoko ocenił działalność Liceum Ogólnokształcącego im. Rui Barbosy oraz Towarzystwa Polsko-Brazylijskiego w upowszechnianiu wiedzy o Brazylii i o stosunkach między obu krajami i narodami. Prezes Towarzystwa wyrażając podziękowanie Ambasadorowi i Ambasadzie Brazylii za aktywne poparcie dla przedsięwzięć realizowanych przez naszą organizację , wręczył dostojnemu gościowi album pt. „Perły architektury w Polsce” z podpisami wszystkich uczestników zebrania. Na dorocznym zebraniu sprawozdawczym w marcu 2009 r. , były ambasador RP w Brasilii Paweł Kulka Kulpiowski z ministerstwa sprawa zagranicznych poinformował obszernie o aktualnym stanie stosunków miedzy obu krajami.
Podczas uroczystości 100-lecia L Liceum Ogólnokształcącego im. Rui Barbosy, dawnych szkół Heleny Rzeszotarskiej w czerwcu 2008 r., prezes Towarzystwa w imieniu jego członków wręczył Ambasadorowi Marcelo Jardim „Dyplom Honorowego Członka Towarzystwa Polsko-Brazylijskiego” jako wyraz uznania dla aktywnego poparcia Ambasadora dla działalności naszej organizacji.
Jak wspomniano na wstępie Towarzystwo Polsko-Brazylijskie w bieżącym roku obchodzi 80-lecie swego istnienia. Dla uczczenia tej rocznicy planowane jest sympozjum w dniu 24 listopada br. , organizowane wspólnie przez Zarząd Towarzystwa i Dyrekcję Liceum. Tytuł sympozjum: "Polska i Brazylia. Stan obecny stosunków,perspektywy i wyzwania w XXI wieku". Przewiduje się wystąpienia m.in. przedstawicieli ministerstwa spraw zagranicznych, Stowarzyszenia "Wspólnota Polska" , ambasadora Brazylii,prezesa Towarzystwa oraz naukowców zainteresowanych problematyką brazylijską i stosunków bilateralnych. Organizowane są także imprezy towarzyszące w ramach obchodów jubileuszu naszej organizacji.
W roku 2009 przypada 140. rocznica przybycia pierwszej grupy osadników polskich do Brazylii, do Brusque w stanie Santa Catarina oraz 80. rocznica zorganizowanej emigracji Polaków do stanu Espirito Santo. Natomiast w roku 2010 przypada 90. rocznica ustanowienia stosunków dyplomatycznych między obu krajami. Także tym rocznicom Towarzystwo poświęca wiele uwagi w swej działalności.
Towarzystwo liczy obecnie 45-ciu członków. Pracami kieruje sześcioosobowy Zarząd wybierany na pięcioletnią kadencję. Zgodnie ze Statutem, walne zebrania sprawozdawczo-wyborcze odbywają sie co 5 lat, natomiast walne zebrania sprawozdawcze odbywają się co rok. Na ostatnim walnym zebraniu sprawozdawczo-wyborczym w marcu 2007 r. na kolejną 5-letnią kadencję wybrano zarząd w składzie: prezes- Stanisław Pawliszewski, wiceprezesi- Wiesław Włodarski i Waldemar Kluza, skarbnik- Wiesław Garbacz, sekretarz- Roman Pikul i członkini zarządu- Grażyna Arażny. Komisję Rewizyjną wybrano w składzie: przewodnicząca – Wanda Dorociak, wiceprzewodniczący- prof. Stanisław Piwowar, sekretarz – dr Maciej Piklikiewicz. Siedziba Towarzystwa znajduje się w gmachu Liceum Ogólnokształcącego im. Rui Barbosy, ul. Burdzińskiego 4, 03-480 Warszawa, tel. 022/619 23 64.
Brazylia uznała odrodzoną Polskę w sierpniu 1918 r., jako pierwsze państwo w Ameryce Południowej, nawiązując z nią stosunki dyplomatyczne na stosownym wtedy szczeblu poselstw . W dniu 27 maja 1920 r. pierwszy przedstawiciel dyplomatyczny w randze posła nadzwyczjnego i ministra pełnomocnego RP hrabia Ksawery Orłowski złożył listy uwierzytelniające prezydentowi Stanów Zjednoczonych Brazylii Epitacio Pessoa w Pałacu Prezydenckim -Palacio de Catete w Rio de Janeiro, ówczesnej stolicy Brazylii. Rok wcześniej,w 1919 roku otwarty został w Kurytybie Konsulat Generalny RP. W 1921 r. otwarto poselstwo Brazylii w Warszawie.
Już w pierwszej połowie XIX wieku w intelektualnych kręgach Brazylii funkcjonował obraz Polski jako kraju bohatersko walczącego o niepodległość. Cesarz Pedro I , władca niepodległej Brazylii(1822-1831) będąc w Paryżu w jednym z teatrów na sztuce granej na rzecz polskich uchodźców z Powstania Listopadowego wykrzyknął ku entuzjazmowi widowni: „Vive la Pologne!” Natomiast cesarz Pedro II (1831-1889) w 1887 roku przyjął wybranie go na członka polskiego emigracyjnego stowarzyszenia politycznego w Rapperswil w Szwajcarii , otrzymując dyplom „Société National Polonaise et des Amis de la Pologne”. W roku 1907 na II Międzynarodowej Konferencji Pokojowej w Hadze przedstawiciel Brazylii Rui Barbosa, wybitny prawnik i polityk, w swych płomiennych przemówieniach wielokrotnie opowiadał się na rzecz przywrócenia niepodległości Polsce. On także ,kiedy I wojna światowa zbliżała się ku końcowi, udzielał silnego poparcia polskim organizacjom emigracyjnym w Brazylii w ich staraniach na rzecz uznania niepodległości Polski przez rząd Brazylii.
Od początku stosunki między obu państwami były nacechowane wzajemnym szacunkiem, głęboką sympatią i przyjaźnią, na co istotny wpływ miało istnienie kilkusettysięcznej grupy polskich imigrantów i Brazylijczyków polskiego pochodzenia. W okresie międzywojennym atmosfera sympatii i przyjaźni znajdowała wyraz w korespondencji między prezydentami obu państw, w podpisanych umowach i innych działaniach oraz we współpracy przedstawicieli obu państw na forum Ligi Narodów. W 1922 roku prezydent Stanów Zjednoczonych Brazylii Epitacio Pessoa został odznaczony przez Józefa Piłsudskiego, Naczelnika Państwa ,Orderem Orła Białego.
Przyjazne stosunki polityczne są zakorzenione także w wspólnej walce z hitleryzmem – kampania włoska 1944 r. Brazylijski Korpus Ekspedycyjny liczący 25 000 żołnierzy walczył u boku Piątej Armii Amerykańskiej m.in. pod Monte Bello na terenie Włoch.
Przez cały okres II wojny światowej w Rio de Janeiro działało poselstwo RP z posłem nadzwyczajnym i ministrem pełnomocnym dr. Tadeuszem Skowrońskim. Działały także polskie konsulaty na terenie tego kraju. W czasie II wojny światowej Brazylia dała schronienie kilku tysiącom uchodźców polskich, wśród których byli m.in. Julian Tuwim i Jan Lechoń. Po wojnie stosunki dyplomatyczne zostały wznowione 12 września 1945 r., a 13 stycznia 1961 r. przedstawicielstwa dyplomatyczne podniesiono do rangi ambasad. Wkrótce przeniesiono ambasadę polską do nowej stolicy Brasílii. Obecnie działają dwa konsulaty generalne RP: w Kurytybie i Sao Paulo (trzeci w Rio de Janeiro został zamknięty w 2008 r.) oraz cztery konsulaty honorowe RP: w Belo Horizonte,(stan Minas Gerais) ,Vittorii (stan Espirito Santo), Erechim (stan Rio Grande do Sul) i w Recife( stan Pernambuco).
Po 1945 r. miały miejsce wizyty na szczeblu ministrów, w tym ministrów spraw zagranicznych. Polski minister spraw zagranicznych Adam Rapacki złożył oficjalną wizytę w Brazylii w 1961 r. i uczestniczył w uroczystości położenia kamienia węgielnego pod budynek ambasady polskiej w nowej stolicy Brasílii. W roku 1962 brazylijski minister spraw zagranicznych Francisco Clementino de San Tiago Dantas rewizytował Warszawę. Miały miejsce wizyty na szczeblu rządowym i parlamentarnym. Nowy, wyższy etap, polsko-brazylijskie stosunki polityczne osiągnęły po 1989 r. w wyniku przemian demokratycznych w Polsce i Brazylii. W 1991 r. minister spraw zagranicznych RP Krzysztof Skubiszewski złożył oficjalną wizytę w Brasílii, podczas której podpisał umowę o współpracy kulturalnej. W tymże roku Brazylię odwiedził marszałek Senatu RP prof. Andrzej Stelmachowski. Polska przywróciła praktykę utrzymywania konsulatów honorowych kierowanych przez konsulów honorowych – obywateli brazylijskich, przeważnie polskiego pochodzenia ustanowionych w czterech wcześniej wymienionych miastach.
Od dawna oba kraje blisko współpracują na arenie międzynarodowej w ramach ONZ i innych organizacji. Istnieje dialog polityczny na najwyższym szczeblu: prezydent Lech Wałęsa złożył oficjalną wizytę w Brazylii w 1995 r. Była to pierwsza na tym szczeblu wizyta w historii wzajemnych stosunków. W 2002 r. Warszawę rewizytował prezydent Fernando Henrique Cardoso, składając pierwszą w historii wzajemnych stosunków wizytę prezydenta Brazylii w Polsce. Z tej okazji pewna liczba obywateli polskich otrzymała brazylijskie odznaczenia państwowe -Narodowy Order Krzyż Południa w uznaniu ich zasług w popularyzacji kultury brazylijskiej w Polsce. Wśród odznaczonych jest czterech członków Towarzystwa Polsko-Brazylijskiego: prof. Marcin Kula, historyk z Uniwersytetu Warszawskiego ,Wiesław Włodarski, dyrektor Liceum Ogólnokształcącego im. Rui Barbosy, Marian Ufnal, wieloletni sekretarz generalny Towarzystwa oraz Roman Młyniec, wieloletni radca handlowy RP w Rio de Janeiro i prezes Polsko-Brazylijskiej Izby Gospodarczej. W roku 2002 nastąpiła także oficjalna wizyta prezydenta Aleksandra Kwaśniewskiego w Brazylii. Premier Jerzy Buzek i marszałek Sejmu Maciej Płażyński odwiedzili Brazylię w 2000 r. Premier zainaugurował wtedy nowy konsulat generalny RP w Rio de Janeiro. W 2003 r. oficjalną wizytę w Brazylii złożył minister spraw zagranicznych Włodzimierz Cimoszewicz. Po raz kolejny minister W. Cimoszewicz spotkał się z brazylijskim ministrem spraw zagranicznych Celso Amorimem we wrześniu 2004 r. podczas sesji Zgromadzenia Ogólnego Narodów Zjednoczonych w Nowym Jorku. Prezydent Aleksander Kwaśniewski spotkał się z prezydentem Brazylii Luiz Inacio Lula da Silva podczas międzynarodowej konferencji w Londynie,natomiast prezydent Lech Kaczyński spotkał sie z nim podczas sesji Zgromadzenia Ogólnego Narodów Zjednoczonych we wrześniu 2007 r. w Nowym Jorku zapraszając go do złożenia wizyty w Polsce. W marcu 2008 r. konsultacje dwustronne między obu ministerstwami spraw zagranicznych odbyły sie w połowie marca 2008 r. w Brasilii. Ze strony polskiej uczestniczył podsekretarz stanu Ryszard Schnepf. Premier Donald Tusk spotkał się z prezydentem Lulą w połowie maja 2008 r. podczas szczytu Unia Europejska -Ameryka Łacińska w Limie. W obu parlamentach działają bilateralne grupy parlamentarne do spraw kontaktów miedzy obu parlamentami. Ma miejsce wymiana wizyt delegacji parlamentarnych. W kwietniu 2007 r. w Brazylii przebywał Marszałek Senatu RP Bogdan Borusewicz. Towarzyszyła mu grupa senatorów, biznesmenów i naukowców. W ostatnich latach miało miejsce również szereg wizyt na szczeblu ministrów obu państw i wizyt gubernatorów stanowych z Brazylii w Polsce. Wspomniane wizyty wskazują, że wzajemne stosunki polityczne są bardzo dobre i bliskie. Obie strony dążą do ich szerokiego rozwoju uważając, że potencjalne możliwości nie są jeszcze w pełni wykorzystane, zwłaszcza w dziedzinie handlu i współpracy przemysłowej.
Towarzystwo Polsko-Brazylijskie korzysta z go¶ciny w L Liceum Ogólnokształc±cym im. Rui Barbosy. W roku 2008 liceum będzie obchodzić 100-lecie swego istnienia. Historia tego liceum sięga roku 1908, gdy Helena Rzeszotarska założyła czteroklasow± szkolę ¶redni± przy ul. Nowostalowej 6. W 1915 r. szkoła przeniosła się na ul. Konopackiej 4. Pierwsze absolwentki tego gimnazjum zdały maturę w 1927 r. Po 1945 r. placówka istniała jako Prywatna Żeńska Szkoła Powszechna, Gimnazjum i Liceum. Upaństwowiona w 1949 r. otrzymała nazwę Państwowej Ogólnokształc±cej Żeńskiej Szkoły stopnia podstawowego i licealnego nr 17. Za swe zasługi H. Rzeszotarska w roku 1958 została odznaczona Krzyżem Oficerskim Orderu Odrodzenia Polski.
W 1958 r. szkołę przeniesiono do budynku przy ul. Burdzińskiego 4 i nadano jej nazwę L Liceum Ogólnokształc±cego. Dyrektorem została Alodia Łoniewska. Od 1 IX 1959 r. patronem szkoły jest Rui Barbosa, brazylijski polityk i gor±cy orędownik przywrócenia Polsce niepodległo¶ci. W tym samym roku liceum nawi±zuje kontakty ze szkol± „Polonia” w Rio de Janeiro. W 1967 r. Liceum im. Rui Barbosy poł±czono z XIII LO dla Pracuj±cych, tworz±c Zespól Szkół Ogólnokształc±cych nr 3. W 1985 r. dyrektorem szkoły został Andrzej Dubielak. W tym samym roku zostało odsłonięte popiersie Rui Barbosy, patrona szkoły. Dyrektor A. Dubielak podj±ł wielkie zadanie przebudowy liceum, aby dostosować je do potrzeb młodzieży niepełnosprawnej. L Liceum Ogólnokształc±ce im. Rui Barbosy stało się najnowocze¶niejsz± szkol± w Warszawie. W 1997 r. dyrektorem zostaje Wiesław Włodarski (absolwent tego liceum). Kontynuuje dzieło poprzednika. On i jego zastępczyni Grażyna Arażny bior± udział w licznych konferencjach po¶więconych nauczaniu integracyjnemu. Praktyki odbywaj± tu studenci Wyższej Szkoły Pedagogiki Specjalnej oraz uczestnicy kursów organizowanych przez Centrum Pomocy Psychologiczno-Pedagogicznej przy MENiS. W roku 2002 placówka otrzymuje zaszczytny tytuł „Lidera Integracji”. W ostatnich latach szkoła zintensyfikowała kontakty z ambasad± Brazylii w Warszawie. Od 2000 r. szkoła organizuje corocznie konkurs wiedzy o Brazylii, prowadzona jest nauka języka portugalskiego. Wizyty w szkole staj± się punktem programu odwiedzaj±cych Polskę delegacji brazylijskich parlamentarzystów i innych osobisto¶ci, w tym działaczy Polonii, a także polskich osobisto¶ci i polityków utrzymuj±cych kontakty z Brazyli±. W marcu 2002 r. w zwi±zku z wizyt± prezydenta Brazylii Fernando Henrique Cardoso w Warszawie dyrektor Wiesław Włodarski został odznaczony Narodowym Orderem Krzyż Południa w dowód uznania dla zasług szkoły w szerzeniu kultury brazylijskiej. W roku 2007, dyrektor Wiesław Włodarski zdobył tytuł „NAUCZYCIEL ROKU 2007” w ogólnopolskim konkursie na najlepszego nauczyciela organizowanym przez Ministerstwo Edukacji Narodowej i „Głos Nauczycielski” organ Zwi±zku Nauczycielstwa Polskiego. Szkoła prowadzi międzynarodow± wymianę młodzieży, kilku uczniów z polonijnych rodzin z Brazylii przebywało w Warszawie, a kilku uczniów liceum przebywało w Brazylii. Liceum, prowadzi wymianę młodzieży z niemieckimi szkołami w Hoxter i Sulz am Neckar i zapocz±tkowało takie kontakty z włoskimi szkołami w Trento, Rimini i Rzymie. Szkoła jest wyposażona w nowoczesny sprzęt komputerowy i audiowizualny. Dysponuje wieloma pracowniami, laboratorium językowym oraz siłowni±. Działa tu Grupa Wsparcia Woluntariuszy Osób Niepełnosprawnych i internetowy program dotycz±cy ¶rodowiska naturalnego „Science Across Europe”. W dniach 6-7 czerwca 2008 r. ,L Liceum Ogólnokształc±ce im. Rui Barbosy , jako kontynuator dawnych szkół Heleny Rzeszotarskiej, założonych w 1908 r., obchodziło 100-lecie istnienia. W uroczysto¶ciach uczestniczyli przedstawiciele Ministerstwa Edukacji Narodowej, prezydenta Warszawy, kuratorium, władz miejscowych oraz licznie zgromadzeni absolwenci i uczniowie. Uczestniczył także ambasador Brazylii Marcelo Jardim, przedstawiciel ambasady Portugalii oraz członkowie Towarzystwa Polsko-Brazylijskiego. Z okazji tej rocznicy szkoła wydała piękn± monografię pt.”Między dawnymi a młodszymi laty”prezentuj±c± historię i działalno¶ć dydaktyczno-wychowawcz± szkoły. Przewodnicz±cy uroczysto¶ciom dyrektor szkoły Wiesław Włodarski wręczył dyplomy licznym nauczycielom ,m.in. Certyfikat Honorowego „Przyjaciela Szkoły” ambasadorowi Brazylii Marcelo Jardim oraz prezesowi i wiceprezesowi Towarzystwa Polsko-Brazylijskiego „ za godne podejmowanie wyj±tkowo zacnych działań, służ±cych rozwijaniu talentów i pasji młodzieży; za wspieranie inicjatyw, promuj±cych dobre imie szkoły”. Czerwiec 2008 r.
„Science Across Europe”.